ZNAJDŹ LEKARZA

wtorek, 11 Grudzień 2018 Wersja beta
Zobacz:

Ogromny polip choanalny – opis przypadku

Polip choanalny to zmiana wywodząca się z zatoki szczękowej i rozrastająca się do przewodu nosowego i dalej przez nozdrza tylne przechodząca do nosogardła. Ze względu na swój łagodny charakter nawet przy dość dużych rozmiarach nie powoduje niszczenia okolicznych tkanek, w szczególności tkanki łącznej i kości. Prezentujemy przypadek 20-letniej pacjentki z olbrzymim polipem choanalnym sięgającym do gardła środkowego. Dominującymi objawami były niedrożność nosa i trudności w oddychaniu. Prezentujemy podejście terapeutyczno-diagnostyczne w odniesieniu do literatury.

Polip choanalny (ang. antrochoanal polyp), zwany inaczej polipem Kiliana [1, 2], to pojedyncza, łagodna polipowata zmiana, która bierze swój początek w zatoce szczękowej i rozrasta się, przechodząc przez naturalne ujście zatoki do przewodu nosowego środkowego z propagacją wzrostu ku tyłowi, przez nozdrza tylne do nosogardła (3). Polip choanalny po raz pierwszy został opisany przez Fredrika Ruyscha w 1691 roku jako twór o gładkich, lśniących ścianach wychodzący przez rozwór Highmora (4). Pierwsza publikacja na temat polipa choanalnego pochodzi od Killiana, który opublikował opis w „Lancecie” w 1906 roku [2, 4].

polip1 polip4

Etiologia polipów choanalnych nie jest do końca poznana. Przypuszcza się, że zmiany błony śluzowej zatok wywołane stanem zapalnym, alergicznym lub infekcyjnym mają tutaj zasadnicze znaczenie. Obecnie wiadomo, że polipy choanalne to twory histologicznie wywodzące się ze zmienionej zapalnie tkanki błony śluzowej zatoki. Polip choanalny jest zmianą łagodną, w związku z tym nawet przy dość dużych rozmiarach nie powoduje niszczenia okolicznych tkanek, w szczególności tkanki łącznej i kości.

Polipy choanalne są spotykane częściej w populacji dzieci i młodych dorosłych [1, 3]. Zazwyczaj występują jednostronnie [3, 4]. Diagnostyka polega na badaniu endoskopowym jam nosa [3]. Typowymi objawami są: zaburzenia drożności nosa, mowa nosowa, rozpieranie w nosogardle. Czasami objawy bywają nietypowe. Mogą błędnie sugerować zmianę nowotworową zatoki szczękowej lub jamy nosowej. Leczenie polipa choanalnego polega na jego chirurgicznym usunięciu. Obecnie standardem jest dostęp endoskopowy [1]. Polip choanalny najczęściej zajmuje jamę nosową, dochodząc do nosogardła. Większe zmiany są rzadko spotykane. Opisujemy szczególny przypadek dużego polipa choanalnego schodzącego aż do środkowego. Polip usunięto w całości metodą funkcjonalnej endoskopowej chirurgii zatok obocznych nosa (FESS).

 

Opis przypadku:

20-letnia pacjentka skierowana na Kliniczny Oddział Laryngologii Szpitala Specjalistycznego w Zabrzu z powodu zaburzenia drożności nosa, uczucia przeszkody w gardle, obecności nieprawidłowej masy w gardle. Wywiad od około 7 miesięcy: niedrożność nosa po stronie lewej, nieżyt nosa, mowa nosowa, zaburzenia połykania, duszność, przytykanie ucha prawego, bóle głowy okolicy czołowej, nasady nosa oraz okolic policzkowych. Zmiana w gardle zauważona przez pacjentkę przed 4 miesiącami.

 

Badanie laryngologiczne: w badaniu gardła po stronie lewej duża gładkościenna kulista masa zwisająca swobodnie z nosogardła poniżej podniebienia miękkiego do gardła środkowego. Palpacyjnie zmiana sprężysta, pokryta nabłonkiem, ruchoma. Guz uciskał i przesuwał podniebienie miękkie oraz języczek ku przodowi. Koniec masy przy pełnym rozwarciu jamy ustnej oraz uciśnięciu nasady języka szpatułką był widoczny w gardle środkowym (fot. 1a,1b), przy zamkniętej jamie ustnej powodował zaburzenia oddychania.

 

W rynoskopii przedniej uwidoczniono: w przewodzie nosowym środkowym po stronie lewej białawą masę, której mobilizacja ssakiem powodowała poruszanie się guza w gardle. Nieprawidłowa masa powodowała medializację małżowiny nosowej środkowej. Poza tym w badaniu otolaryngologicznym nie stwierdzono odchyleń.

 

W badaniu TK widoczne w lewej zatoce szczękowej całkowicie wypełniające ją zmiany zapalne oraz polip choanalny przechodzący przez nozdrza tylne do nosogardła i gardła środkowego (fot. 2, 3, 4, 5). Niedrożność lejka sitowego po stronie lewej oraz nieznacznie nasilone zmiany zapalne w zatoce czołowej oraz sitowiu po stronie lewej.

 

W znieczuleniu ogólnym wykonano funkcjonalną endoskopową chirurgię lewej zatoki szczękowej. Odcięto 1/3 dolną część wyrostka haczykowatego, a następnie kleszczykami poszerzono ujście naturalne lewej zatoki szczękowej. Pociągając polip w nosogardle, usunięto w całości obie zmiany przez nozdrza tylne, tj. polip choanalny oraz torbiel zatoki szczękowej połączone cienką szypułą (fot. 6).

 

Zmiany usunięto radykalnie. Wykonano tamponadę przednią po stronie lewej. Wymiary usuniętej zmiany po rozciągnięciu w linii prostej wynosiły 7 cm. W pierwszej dobie po usunięciu tamponady chora została wypisana do domu w osłonie antybiotykowej. Zalecono również płukanie zatok, sterydy donosowe. W badaniu histopatologicznym postawiono rozpoznanie: polip choanalny. Pacjentka pozostaje pod kontrolą poradni laryngologicznej.

 

polip choanalny TK1polip choanalny TK2polip choanalny TK3polip choanalny TK4

Podsumowanie:

Polip choanalny to rzadka zapalna choroba zatoki szczękowej [3]. Stanowi około 4-6% wszystkich przypadków polipów jam nosa [2, 5]. Niektóre źródła podają większą częstość, tj. 10,4% [6], 21,6% [7]. W populacji dzieci i młodych dorosłych są one znacznie częstsze [2, 3], u dzieci 28% [8], 33% ]2]. Szacuje się, że u co trzeciego dziecka mającego polipy nosa problem stanowią właśnie polipy choanalne (9). Mediana wieku osób z polipami choanalnymi wynosi wg Frosini 29 lat [4]. Polipy choanalne częściej są diagnozowane u mężczyzn niż u kobiet [2, 4]. Stosunek częstości występowania w tych grupach wynosi odpowiednio 2:1 [6]. Opisywany przypadek dotyczy młodej 20-letniej kobiety, u której polip występował typowo pojedynczo i jednostronnie [3]. Obustronne polipy choanalne występują rzadko, tj. w 1-4% przypadków w populacji kaukaskiej [10].

Przejdź do następnej strony

Nasi klienci